تبلیغات
شعر های محلی بوشهر - همه چیز درباره یزله
بوشهر شهر فرهنگ
همه چیز درباره یزله
جمعه 10 اردیبهشت 1395 ساعت 03:35 ب.ظ | نوشته ‌شده به دست بوشهر | ( نظرات )
یزله یا هوسه یکی از گونه‌های رایج موسیقی محلی جنوب ایران است. یزله به وسیله گروهی از خوانندگان غیر حرفه‌ای اجرا می‌شود و فقط با دست زدن همراه است. در این موسیقی، نغمه بیش از همه حائز اهمیت است و به متن چندان اهمیتی داده نمی‌شود .در بوشهر ، این مراسم در شادیها و عروسی ها و یا عزاداری ( خصوصا در ماه محرم )اجرا می شود. یزله به معنی حرکات ریتمیک و پایکوبی یکی از مقام های موسیقی بوشهر است که توسط یک نفر که یزله خوان نام دارد، خوانده   می شود و بقیه که یزله گران نام دارند، همسرایی می کنند و دست می زنند و دایره وار می چرخند و بعضا به صورت پایکوبی به بالا و پایین می پرند.‏

یزله خوان لازم نیست که حتما موسیقی را بشناسد و بر موسیقی تسلط داشته باشد. یک فرد عادی نیز ..... 


بقیه در ادامه مطلب ....

یزله یا هوسه یکی از گونه‌های رایج موسیقی محلی جنوب ایران است. یزله به وسیله گروهی از خوانندگان غیر حرفه‌ای اجرا می‌شود و فقط با دست زدن همراه است. در این موسیقی، نغمه بیش از همه حائز اهمیت است و به متن چندان اهمیتی داده نمی‌شود .در بوشهر ، این مراسم در شادیها و عروسی ها و یا عزاداری ( خصوصا در ماه محرم )اجرا می شود. یزله به معنی حرکات ریتمیک و پایکوبی یکی از مقام های موسیقی بوشهر است که توسط یک نفر که یزله خوان نام دارد، خوانده   می شود و بقیه که یزله گران نام دارند، همسرایی می کنند و دست می زنند و دایره وار می چرخند و بعضا به صورت پایکوبی به بالا و پایین می پرند.‏

یزله خوان لازم نیست که حتما موسیقی را بشناسد و بر موسیقی تسلط داشته باشد. یک فرد عادی نیز می تواند یزله خوانی کند. یزله خوان های قدیمی اکثرا فرد غیر حرفه ای بودند و موسیقی را نمی شناختند .
یزله خوان باید صدای بَم و قدرتمندی داشته باشد تا هیجان یزله را بیشتر کند. اگر کسی صدای زیری داشته باشد، یزله ی آن اثر نمی کند و به قول معروف یزله گرم نمی شود.‏
برای یزله خوانی تمرینی لازم نبوده که حتما اول تمرین کنند و سپس اجرا. معمولا کلماتی که همسرایان پاسخ می دهند کوتاه و ثابت می باشد. فقط یزله خوان کلماتش را عوض می کند.‏
در قدیم هر اتفاقی که می افتاده، مردم فی البداهه درباره آن موضوع یک یزله می ساختند.
مثلا: کسی خاری در پایش می رفته یزله خوان می خوانده:‏
خار تو پامن1
یزله گران: نمی شامن2
کِند3 پامن
یزله گران: نمی شامن
بُو درش بار4
یزله گران: نمی شامن
یِل پامن5
یزله گران: نمی شامن
وُلِ پامن6
یزله گران: نمی شامن
یا در جایی دعوا می شده یزله خوان می خوانده: زار احمد چوب برسون
یزله گران پاسخ می دادند: دعوا شده تو قبرستون
یزله معمولا در مراسم عروسی، ختنه سوران، حنا بندون و بزم های دیگر اجرا می شده و در مجالسی که از نوازندگان بومی استفاده می شده مثل سازهای نی جفتی و نی انبان و تُنبک، پس از اتمام اجرای نوازندگان، به خاطر اینکه نوازندگان نفسی بخورند و استراحت کنند و مجلس نیز متنوع شود، یزله خوان شروع به یزله خوانی می کرده.‏
همانطور که گفته شد، یزله خوانی معمولا توسط خواننده غیرحرفه ای خوانده می شده و یک یزله خوان فقط بایستی شعرهای یزله را از بَر باشد. یزله خوان معمولا در اشعارش کم نمی آورد، بدین صورت یک یزله که تمام شد بلافاصله یزله بعدی را شروع می کند و همسرایان نیز وقتی که یزله اول تمام شد، متوجه می شوند که در یزله بعدی چه پاسخی به یزله خوان دهند.
گاهی یزله خوان به تنهایی سکان یزله را به دست می گیرد و اشعاری مانند بحر طویل را می خواند و سپس به یزله باز      می گردد مثل:‏
نگله نگله جنس اُوردُم7- دس دی سکو سپردم8- غارتش کرد، بُچ عاموش9- بردش ولات خالوش10- ناشم‏
یزله گران: به کهله‏
دیگه ناشم11
یزله گران: به کهله12
در بعضی اوقات که افراد به زیارت امام زاده ها یا پیر می روند و یا عروس و داماد را از محل پیر عبور می دادند آنجا نیز یزله خود را نمایان می کرد و یزله خوان می خواند:‏
آقا سلامٌ علیک‏
و یزله گران نیز همان پاسخ می دهند
یزله خوان: شاه سلامٌ علیک13
یزله گران: آغا سلامٌ علیک
در یزله و یزله خوانی نکات زیر را باید به یاد داشته باشیم.
1- یزله خوانی معمولا توسط افراد غیر حرفه ای خوانده می شده.‏
2- اشعار همسرایان در هر یزله ثابت می باشد.
3- در یزله معمولا سازی زده نمی شود. بعضا یک ساز تنبک یا دیره و یا دمام نواخته می شده.
4- موضوعات یزله معمولا اجتماعی بوده و اشعار یزله بستگی به اتفاقی داشته که رُخ می داده.‏
5- یزله در مجالسی چون عروسی، حنا بندون، ختنه سوران و اردوهای تفریحی- زیارتی اجرا می شده.
6- یزله خوان هر چقدر که صدای بَم و قدرتمندی داشته باشد، یزله گرم تر می شود.
برگردان کلمات محلی:
‏ 
‏1- خار توی پایم است
2- نمی توانم‏
‏3- در پاشنه ی پایم است‏
‏4- بیا بیرونش بیار‏
‏5- این طرف پایم است‏
‏6- آن طرف پایم است‏
‏7- بسته بسته جنس آوردم‏
‏8- به دست مادر سکینه سپردم‏
‏9- بچه عمویش آنها را غارت کرد‏
‏10- آنها را به روستای دایی اش برد‏
‏11- دیگر نمی روم
12- به قلعه
13- منظور از شاه همان پیر یا امامزاده می باشد.

نویسنده: محسن حیدریه

منبعحوزه هنری استان بوشهر


مرتبط با: معرفی , اشعار محلی ,


می توانید دیدگاه خود را بنویسید
What do you do for a sore Achilles tendon? شنبه 14 مرداد 1396 04:15 ق.ظ
This information is worth everyone's attention. When can I find out more?
http://maritzablinks.hatenablog.com/entry/2015/08/26/110808 جمعه 6 مرداد 1396 04:54 ب.ظ
I absolutely love your blog and find most of your post's to be exactly what
I'm looking for. Does one offer guest writers to write content for yourself?

I wouldn't mind producing a post or elaborating on a lot of the
subjects you write related to here. Again, awesome web log!
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
 
نویسندگان
دیگر موارد
تعداد مطالب :
تعداد نویسندگان :
آخرین بروز رسانی :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
بازدید کل :
آخرین بازدید :